ՀՀ կառավարության 2018թ. միջոցառումների ծրագրի հաշվետվություն

ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ մասով ՀՀ կառավարության 2018թ. գործունեության միջոցառումների ծրագրի և գերակա խնդիրների իրականացման արդյունքների վերաբերյալ հաշվետվության սեղմագիր

Այս փաստաթուղթը ներկայացնում է Հայաստանի Հանրապետության կառավարության 2018 թվականին իրականացրած միջոցառումների ծրագրի և գերակա խնդիրների իրականացման արդյունքների հաշվետվությունը, որը պարտադիր է ամբողջականության և թափանցիկության համար: Հաշվետվությունը, որը ներկայացվում է Հայասնայի Հանրապետության պետական եկամուտների կոմիտեին (ՀԿԵԿ), կարևոր դերակատարություն ունի պետական քաղաքականության և ծրագրերի արդյունավետության գնահատման համար: Այս հաշվետվությունը հանդիսանում է նաև հանրային վերահսկողության միջոց, որը նպաստում է կառավարության հաշվետվողության բարձրացմանը:

Կազմակերպչական կառուցվածքը և փաստաթղթի նշանակությունը

ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ հաշվետվությունը մշակված է պետական հաստատությունների, կազմակերպությունների և այլ իրավաբանական և ֆիզիկական անձանց կողմից, որոնք մասնակցել են կառավարության միջոցառումների ծրագրերին: Հաշվետվության ներկայացումը թույլ է տալիս կառավարությանը գնահատել իր ծրագրերի կատարման արդյունավետությունը, ինչն էլ օգնում է որոշումների կայացման գործընթացին:

Հաշվետվության ներկայացման ժամկետները

Հաշվետվության ներկայացման ժամկետները սահմանված են ՀՀ կառավարության որոշմամբ՝ նախատեսելով տարեկան հաշվետվություն, որը պետք է ներկայացվի յուրաքանչյուր տարվա վերջին ամսվա վերջին կիրակի:

• 2018թ. հաշվետվությունը ներկայացվում է մինչև 2019թ. դեկտեմբերի 31:
• Նախորդ տարիների հաշվետվությունները ևս պետք է ներկայացվեն սահմանված ժամկետներում:

Հանձնաժողովի դերը և պատասխանատուները

Հաշվետվության ներկայացումը հանդիսանում է հանձնաժողովի պարտականությունը, որը ձևավորվում է համապատասխան նախարարությունների և վարչությունների ներկայացուցիչներից: Հանձնաժողովը պատասխանատու է փաստաթղթի պատրաստման և ներկայացման համար, ինչպես նաև անհրաժեշտության դեպքում լրացուցիչ տեղեկատվության պահանջման:

Փաստաթղթի կառուցվածքը և լրացման առանձնահատկությունները

Հաշվետվությունը բաղկացած է որոշակի բաժիններից, որոնք պետք է մանրամասն լրացվեն:

Հաշվետվության բաժինները

Բաժին	Նպատակ	Առանձնահատկություններ
Ծրագրի անվանում	Դիտարկվող ծրագիրը	Պարտադիր լրացում
Իրականացման արդյունքները	Որոշակի ցուցանիշների ներկայացում	Մենք պետք է ունենանք կոնկրետ տվյալներ
Բյուջեի ծախսերը	Ծրագրի համար նախատեսված գումարները	Տվյալները պետք է լինեն հաստատված

Հետեւաբար, յուրաքանչյուր բաժին պետք է լրացվի մանրամասն և ստույգ, որպեսզի հաշվետվությունը լինի լիարժեք և խոսուն:

Լրացման խորհուրդներ

• Ավելի շատ տեղեկություններ հավաքեք նախքան լրացումը:
• Օգտվեք նախորդ տարիների հաշվետվությունների օրինակներից:
• Միայն պաշտոնական տվյալներ մտցրեք՝ խուսափելով խոսակցական լեզվից:

Հաշվետվության տրամադրում. Լրացման փուլերը

Հաշվետվության ներկայացման գործընթացը ներառում է մի քանի փուլեր, որոնք պետք է իրականացվեն ճիշտ հերթականությամբ:

Փուլ 1: Նախապատրաստական աշխատանքներ

Այս փուլում անհրաժեշտ է հավաքել բոլոր անհրաժեշտ տվյալները և փաստաթղթերը: Առաջին քայլը, առանցքային փաստաթղթերը գծագրելն է:

• Ծրագրի կատարման վերաբերյալ տվյալների հավաքում:
• Բյուջեի ծախսերի փաստաթղթերի ստուգում:

Փուլ 2: Հաշվետվության լրացում

Այս փուլում ընտրված անձը կամ հանձնաժողովը պետք է լրացնի հաշվետվությունը: Սպասված արդյունքին հասնելու համար հարկավոր է հետևել այս կանոններին:

• Գրեք կարճ, բայց սպառիչ տեղեկություններ:
• Նշեք բոլոր անհրաժեշտ թվային ցուցանիշները:

Փուլ 3: Հաստատման գործընթաց

Հաշվետվությունը պետք է հաստատվի համապատասխան մարմնի կողմից: Այս գործընթացը կարող է ներառել:

• Բյուջետային հանձնաժողովի հաստատումը:
• Առաջին գծում գտնվող պաշտոնյաների վավերացումը:

Հաշվետվության հետագա ընթացքը

Հաշվետվության ներկայացումից հետո, ՀԿԵԿ-ը իրականացնելու է ստուգումներ, որոնք կարող են ներառել:

Ստուգման գործընթացը

Ստուգումները կարող են լինել:

• Ֆինանսական ստուգումներ՝ բյուջեի ծախսերի և ծրագրի իրականացման համապատասխանության գնահատման համար:
• Կառավարման ստուգումներ՝ ծրագրի արդյունավետության ուսումնասիրության համար:

Հաշվետվության հրապարակային հասանելիությունը

Հաշվետվությունները, որոնք ներկայացվում են հանրային վերահսկողության համար, հրապարակվում են պետական կայքէջերում՝ թույլ տալով հանրությանը տեղեկանալ ծրագրերի իրականացման արդյունքների մասին:

Հաճախորդների սպասարկման կենտրոնների դերը

Հաշվետվության վերաբերյալ հարցերի դեպքում իրավաբանական և ֆիզիկական անձինք կարող են դիմել համապատասխան կառույցների հաճախորդների սպասարկման կենտրոններին:

Հյուրասենյակներում մատուցվող ծառայություններ

Հաճախորդների սպասարկման կենտրոնները առաջարկում են հետևյալ ծառայությունները:

• Փաստաթղթերի լրացման խորհրդատվություն:
• Հաշվետվությունների վիճակագրական տվյալների տրամադրում:

Այս կենտրոններում աշխատող մասնագետները պատրաստ են պատասխանել հարցերին և տրամադրել անհրաժեշտ աջակցություն:

Մանրամասներ և խորհուրդներ ներկայացնող անձանց համար

Հաշվետվությունների ներկայացման գործընթացում, կարևոր է ունենալ լավ կազմակերպված աշխատանք:

Ավելի արդյունավետ ներկայացման համար քայլեր

• Հավաքեք և ձգեք բոլոր անհրաժեշտ փաստաթղթերը նախքան լրացումը:
• Ինքնուրույն վերահսկեք բոլոր թվային ցուցանիշները:
• Ընդգրկեք բոլոր վերահսկող մարմինների միջև համագործակցությունը:

Այս խորհուրդները նպաստում են հաշվետվության արդյունավետ և ժամանակին ներկայացմանը:

Հաշվետվության ներկայացման հետ կապված հատուկ դեպքեր

Որոշ դեպքերում, առանձնահատուկ իրավիճակներ կարող են առաջանալ, որոնք պահանջում են հատուկ մոտեցում:

Այդպիսի իրավիճակները կարող են լինել

• Եթե հաշիվներ չեն ներկայացվել կամ չեն հաստատվել:
• Երբ ծրագրի իրականացման ընթացքում առաջանում են տնտեսական դժվարություններ:

Այդպիսի դեպքերում, անհրաժեշտ է տեղեկացնել համապատասխան մարմնին և պահանջել խորհրդատվություն:

Վերջնական խորհուրդներ

Հաշվետվության գործընթացը կարող է լինել բարդ, սակայն ծրագրի հաջող իրականացման համար կարևոր է լինելու:Տեղեկատվության հավաքմանն ու փաստաթղթի պատրաստմանն уделեք առանձնահատուկ ուշադրություն, քանի որ դա կարող է ազդել կառավարության հաղորդակցման արդյունավետության վրա:

Հույս ունեմ, որ այս տեղեկատվությունը օգտակար է լինելու բոլոր շահառուներին և կօգնի ապահովել արդյունավետ հաշվետվությունների ներկայացման գործընթաց:

ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ հաշվետվության ռազմավարական նպատակները

ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ (Պետական եկամուտների կոմիտե) հաշվետվության հիմնական նպատակներից մեկն է երկրի ֆինանսական կայունության ապահովումը և հարկային վարչարարության բարելավումը։ Հաշվետվության մեջ նշված ռազմավարական նպատակները ներառում են հարկային բազայի ընդլայնումը, հարկային հարթության բարձրացումը, ինչպես նաև պետական բյուջեի եկամուտների ավելացումն։ Այս նպատակների իրականացման համար իրականացվել են մի շարք միջոցառումներ, որոնք ուղղված էին ինչպես հարկային օրենքների կատարելագործմանը, այնպես էլ հարկ վճարողների համար ավելի հարմարավետ պայմանների ստեղծմանը։

Մի կարևոր ասպեկտ է նաև տեխնոլոգիական նորարարությունների ներդրումը, որը հնարավորություն է տալիս հարկ վճարողներին օգտվել էլեկտրոնային ծառայություններից և արդյունավետորեն կատարել հարկային պարտավորությունները։ Հաշվետվության ընթացքում անդրադարձ է կատարվել նաև կրթության և տեղեկատվության մակարդակի բարձրացմանը, որն առավել բարենպաստ պայմաններ է ստեղծում հարկ վճարողների համար։

Հաշվետվության հիմնական ցուցանիշներն ու վերլուծությունը

Հաշվետվության հիման վրա կազմված վիճակագրական տվյալները թույլ են տալիս գնահատել ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ գործունեության արդյունավետությունը։ 2018 թվականին այս կոմիտեն արձանագրել է հարկերի հավաքագրման աճ, որը հանդիսանում է կարևոր ցուցանիշ, քանի որ ցույց է տալիս հասարակության վստահությունը հարկային վարչարարության նկատմամբ և պետական կառավարման համակարգի բարելավման ուղղությամբ արված աշխատանքը։

Անդրադառնալով հաշվետվության վերլուծական հատվածին, պետք է նշել, որ ներկայացված տվյալները վերլուծվում են ըստ էական հարկատեսակների, որոնք ներառում են եկամտային հարկ, ավելացված արժեքի հարկ (ԱՀՀ), գույքի հարկ և այլ հարկեր։ Այս վերլուծությունը կարևոր է, քանի որ հնարավորություն է տալիս հասկանալ, թե որ ոլորտներում և ինչպիսի ծավալներով է աճ գրանցվել։

Մյուս կողմից, հաշվետվությունն ընդգրկում է նաև այն ոլորտները, որտեղ կան խնդիրներ, ինչպիսիք են հարկային խուսափումը և հարկային վարչարարության մոնիտորինգի անհրաժեշտությունը։ Այս խնդիրների լուծման ուղղությամբ նախատեսվում են շրջադարձային ծրագրեր, որոնք կնպաստեն հարկային համակարգի կայունությանը։

Հաշվետվության հիման վրա ձևավորված առաջարկություններ

ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ հաշվետվությունը պարունակում է նաև առաջարկություններ, որոնք ուղղված են հարկային համակարգի բարելավմանը։ Այս առաջարկությունները հիմնված են ստացված տվյալների վերլուծության և միջազգային լավագույն փորձերի ուսումնասիրության վրա։

Առաջիկա տարիներին նախատեսվում է նաև բարեփոխումներ ներդնել հարկային օրենսդրության մեջ, որոնք կկողմնորոշեն ավելի արդիական չափանիշների կիրառմանը։ Օրինակ, նախատեսվում է ներմուծել ավելի պարզեցված հաշվապահական և հարկային հաշվետվությունների ձևեր, ինչը կնպաստի նաև հարկ վճարողների բեռնաթափմանը։

Ավելին, առաջարկվում է օրենսդրական փոփոխություններ կատարել, որոնք ուղղված կլինեն հարկային վարչարարության ավտոմատացմանը և թվայնացմանը, ինչն իր հերթին ապահովելու է ավելի թափանցիկ և արդյունավետ գործընթացներ։ Այս փոփոխությունները, մի կողմից, բարձրացնելու են պետական եկամուտների հավաքագրումը, մյուս կողմից՝ նվազեցնելու են խարդախությունների և հարկային խուսափման ռիսկերը։