Աշխատանքային հաշվետվություն՝ 2020թ.
2020 թվականին Հայաստանի Հանրապետության պետական եկամուտների կոմիտեն (ՊԵԿ) իրականացրել է շարք աշխատանքներ, որոնք ունեն նշանակալի նշանակություն երկրի տնտեսական զարգացման և հարկային քաղաքականության համար։ Արդյունքում, հաշվետվությունը, որը ներկայացվում է ՀՀ ՊԵԿ-ին, հանդիսանում է կարևոր մասնակցություն այս գործընթացին, քանի որ այն ամփոփում է կատարված հիմնական աշխատանքները և ապահովում է լրացուցիչ տեղեկատվություն ինչպես պետական մարմինների, այնպես էլ՝ տնտեսվարողների համար։
Դիմումատուի Obligations-ն ու իրավունքները
ՊԵԿ-ի հայտարարված աշխատանքների վերաբերյալ հաշվետվության ներկայացումը պատասխանատվություն է ենթադրում՝ որպես ծախսերի, հարկերի և այլ ֆինանսական գործառույթների հաշվառման և վերահսկման միջոց։ Դիմումատուն՝ լինի դա ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ, պարտավոր է ճիշտ ու ամբողջական տեղեկատվություն տրամադրել, ինչը հնարավորություն է տալիս ՊԵԿ-ին իրականացնել ներդրված հարկային քաղաքականությունը և վերահսկողություն։
Դիմումատուի պարտավորություններ
- Ստուգել, որ բոլոր ներկայացված տվյալները ճիշտ են և համապատասխանում են իրականությանը;
- Հետևել ժամկետներին՝ հաշվետվությունը ներկայացնելու համար;
- Պահպանել հաշվետվության գրանցման օրինաչափությունները։
Իրավունքները
Դիմումատուն ունի հետևյալ իրավունքները՝
- Ստանալ տեղեկատվություն ՊԵԿ-ից, եթե հարկավոր է լրացուցիչ բացատրություն;
- Հետադարձ կապ հաստատել, եթե հարկ է փոխել կամ լրացնել գրանցման տվյալները;
- Ստանալ հաստատում, որ հաշվետվությունը ընդունվել է և կներկայացվի համապատասխան մարմիններին։
Եզրակացությունների և ստուգումների գործընթացը
Հաշվետվության ներկայացումից հետո, պետությունը իրականացնում է որոշակի ստուգումներ, որոնք կարող են ներառել՝
- Տվյալների համարժեքության և ամբողջականության ստուգում;
- Համաձայնեցումներ՝ այլ պետական մարմինների հետ;
- Անդրադարձ հաշվի առնելով ներկայացված տեղեկությունները։
Հաշվետվության կառուցվածքը և լրացման խորհուրդները
Հաշվետվությունը բաղկացած է մի քանի բաժիններից, որոնց մանրամասնություները հետևյալն են։
| Բաժին | Նպատակ | Խնդիրներ |
|---|---|---|
| Ամբողջականություն | Բոլոր բաժինների լրացում | Չարաշահումներ կամ բացթողումներ |
| Տվյալների ճշտություն | Շնորհիվ ստուգման | Սխալ տվյալներ |
| Ավարտական բաժինները | Պահպանել ձևի պահանջները | Անհրաժեշտ ստորագրությունների բացակայություն |
Հիմնական բաժինների ներկայացում
Հաշվետվությունում անհրաժեշտ է ստուգել հիմնական բաժինները, ինչպիսիք են՝
- Հաշվետու անձը (նունիսկ եթե գերազանցում է, նշեք լրացուցիչ տեղեկություններ);
- Կատարված աշխատանքները, որոնք գրանցվել են՝ ըստ սահմանված չափորոշիչների;
- Հաշվետվության ամփոփում՝ տվյալների հավաքագրման հիման վրա։
Ստացված արդյունքների կարևորությունը
2020թ. ընթացքում կատարված աշխատանքների հաշվետվությունը ազդարարում է պետության և տնտեսվարող սուբյեկտների համագործակցության բարձր մակարդակի մասին։ Այս փաստաթուղթը զգալի դեր ունի կարգավորիչի կողմից իրականացվող աշխատանքների վերահսկման և դիվերսիֆիկացման մեջ։
Հարկային պարտավորությունների պահպանման արդյունավետությունը
Հաշվետվությունը նպաստում է հարկային պարտավորություններին համապատասխանելու մշակույթի ձևավորմանը, ինչը կարևոր է տնտեսական կայունության համար։ Պետության կողմից իրականացված քայլերը կարևոր դերակատարություն ունեն տնտեսության մեջ, որի արդյունքում ձևավորվում է առողջ հարկային միջավայր։
Հաշվետվության ներկայացման կարգը
ՊԵԿ-ին հաշվետվություն ներկայացնելու համար անհրաժեշտ է հետևել որոշակի ընթացակարգերի, որոնք ներառում են՝
- Հաշվետվության պատշաճ լրացում;
- Հաշվետվության ժամկետից չուշանալու ապահովում;
- Վճարային փաստաթղթերի ներկայացում, եթե այդպիսիք կան։
Ալտերնատիվ քայլեր մերժման պարագայում
Եթե հաշվետվությունը մերժվում է, դիմումատուն կարող է իրականացնել հետևյալ քայլերը՝
- Ստուգել մերժման պատճառը;
- Լրացնել համապատասխան տեղեկությունները;
- Նորից ներկայացնել հաշվետվությունը՝ գործընկեր կառույցի հետ համագործակցելով։
Վերջնական տրամադրությունը և հավելյալ տեղեկատվություն ստանալու միջոցները
Հաշվետվության ներկայացումից հետո, եթե պարզաբանումներ կամ լրացուցիչ տեղեկություններ են անհրաժեշտ, դիմումատուն կարող է դիմել ՊԵԿ-ին կամ այլ պետական մարմիններին։ Տեղեկատվության ստացման հնարավորությունները տարբեր են՝
- Էլեկտրոնային հասցեների միջոցով;
- Հեռախոսով կամ անձամբ՝ պետական մարմինների գրասենյակներում;
- Անցկացվող հարցումներով կամ հանդիպումներով։
2020 թ. ընթացքում ՀՀ ՊԵԿ կողմից իրականացված հարկային改革երը
2020 թվականին ՀՀ ՊԵԿ-ը ձեռնարկեց մի շարք հիմնարար հարկային բարեփոխումներ, որոնք ուղղված էին հարկային համակարգի արդյունավետության բարձրացմանը: Այս բարեփոխումները ներառում էին օրենսդրական փոփոխություններ, որոնք նպաստում էին հարկային կայունության և պարզեցման ապահովմանը: Բարեփոխումների շրջանակում մեծ ուշադրություն դարձվեց էլեկտրոնային հարկային ծառայությունների ընդլայնմանը, որի նպատակն էր նվազեցնել կոռուպցիայի ռիսկերը և խթանել քաղաքացիների վստահությունը պետական կառավարմանը:
Ներդրված բարեփոխումներից մեկն էր հարկային հաշվետվությունների ներկայացման համակարգի ավտոմատացումը: Այս գործընթացը թույլ է տալիս հարկատուներին ավելի հեշտ և արագ կերպով ներկայացնել իրենց հարկային հաշվետվությունները, ինչի արդյունքում նվազեցվում են վարչարարական բեռները:
Ավելին, ՀՀ ՊԵԿ-ը կատարեց սպառման հարկի վերանայում, որն ուղղված էր տնտեսության տարբեր հատվածների մրցունակության բարձրացմանը, ինչպես նաև մեծացվեց փոքր և միջին ձեռնարկությունների հարկային արտոնությունների շրջանակը:
Հարկային վերահսկողության ևCompliance–ի բարելավում
2020 թ.-ն աչքի ընկավ ՀՀ ՊԵԿ-ի կողմից հարկային վերահսկողության մեթոդների բարելավմանն ուղղված քայլերով: ՊԵԿ-ը անցավ նոր վերահսկողական մոտեցման, որը նշանավորում էր հարկային ստուգումների ավելի արդյունավետ իրականացում: Այս ամենը իրականացվում էր ինչպես թվային, այնպես էլ փաստաթղթային վերլուծությունների միջոցով:
Մասնավորապես, ՊԵԿ-ը մշակեց նոր տեղեկատվական համակարգեր, որոնք հնարավորություն էին տալիս ավելի ճշգրիտ գնահատել հարկային ռիսկերը և հայտնաբերել հնարավոր խախտումներ:
Ավելին, իրականացվեցին խորհրդատվական ծրագրեր, որոնք ուղղված էին հարկատուներին՝ նրանց օգնելու համար ավելի լավ թափանցիկություն ունենալու իրենց հարկային պարտավորությունների նկատմամբ: Ելնելով այս գործընթացից, նկատվում էր, որ հարկային կարգապահությունը աստիճանաբար բարձրանում էր, ինչը դրական ազդեցություն էր ունենում պետության եկամուտների վրա:
Հարկային քաղաքականության միջազգային համագործակցություն
2020 թվականին ՀՀ ՊԵԿ-ը ակտիվորեն մասնակցեց միջազգային հարկային համագործակցությունների խթանմանը: ՊԵԿ-ն իրականացրեց համագործակցություն միջազգային կազմակերպությունների և այլ պետությունների հարկային մարմինների հետ, ինչը նպաստեց միջազգային փորձի փոխանակմանը:
Այդ համատեքստում ՊԵԿ-ն իրականացրեց մի շարք գործնական հանդիպումներ և դասընթացներ, որոնց նպատակն էր բարձրացնել աշխատակիցների մասնագիտական ունակությունները և կատարելագործել հարկային քաղաքականության տարրերը: ՀՀ ՊԵԿ-ի կողմից մշակվող և իրականացվող ծրագրերը հանդիսանում էին օրինակներ, որոնք միտված էին ինչպես հարկային վերականգնման, այնպես էլ հարկային արդարության ապահովմանը:
Միջազգային փորձը պարբերաբար կիրառվում էր նոր կանոնակարգերի մշակման գործընթացում, ինչը նպաստում էր մեր երկրի հարկային համակարգի համահունչ լինելուն միջազգային չափանիշներին:
